https://has.hcu.ac.th/xmlui/handle/123456789/5656 2026-07-09T05:27:30Z https://has.hcu.ac.th/xmlui/handle/123456789/5793 วัตถุทางวัฒนธรรมไม่ใช่เพียงแค่ “สมบัติ” ของนักอนุรักษ์หรือนักสะสม สุวนัน ขวัญทอง 2002-01-01T00:00:00Z https://has.hcu.ac.th/xmlui/handle/123456789/5775 หลักฐานทางประวัติศาสตร์ : อิฐดินเผาสมัยพระเจ้าคังซี พลวัฒ ประพัฒน์ทอง; สุวนัน ขวัญทอง; Pollavat Prapattong บทความทางวิชาการเรื่อง “หลักฐานทางประวัติศาสตร์ : อิฐดินเผาสมัยพระเจ้าคังซี” มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอผลการศึกษาค้นคว้าเหตุการณ์ในอดีตจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์หรือโบราณวัตถุ คือ อิฐดินเผาที่ค้นพบ ณ วัดสมเด็จพระนารายณ์มหาราช จังหวัดตาก โดยสันนิษฐานว่า อิฐดินเผาสมัยพระเจ้าคังซี อาจเป็นหลักฐานโบราณวัตถุสมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งวัตถุชิ้นนี้ได้มาจากสิ่งก่อสร้างภายในวัดที่อาจจะมีความเจริญรุ่งเรืองในอดีตมาก่อน นอกจากนี้ยังได้ศึกษาเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ที่อาจจะมีความสัมพันธ์เกี่ยวข้องกับอิฐดินเผา คือ เหตุการณ์ในสมัยพระเจ้าอยู่ท้ายสระ ตามหลักฐานที่ปรากฏจารึกบนอิฐดินเผาว่า “รัชสมัยจักรพรรดิคังซี ปีที่ ๕๔” และ บทบาทของชาวจีนในเมืองตากสมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งจารึกไว้ว่า “คนแซ่เจิงเป็นผู้สร้างถวาย” น่าจะมีการผสมผสานทางวัฒนธรรม ทำให้สามารถตั้งถิ่นฐานถาวรอยู่ในเมืองตากได้อย่างราบรื่น สำหรับแนวทางการศึกษาครั้งนี้เป็นการศึกษาในแนวกว้าง เพื่อเป็นพื้นฐานทางประวัติศาสตร์ให้ นักวิชาการหรือนักวิจัยที่สนใจนำไปศึกษาค้นคว้ารายละเอียดระดับลึกยิ่งขึ้น โดยพบว่า หลักฐานโบราณวัตถุอิฐดินเผาสมัยพระเจ้าคังซี และหลักฐานประเภทลายลักษณ์อักษรที่ค้นพบ ยังไม่สามารถให้ข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ได้อย่างแท้จริง ในเรื่องความเป็นมาของวัดสมเด็จพระนารายณ์มหาราช หรือแม้แต่ที่มาของอิฐดินเผาว่าเป็นชิ้นส่วนใดของสิ่งก่อสร้างภายในวัดร้างแห่งนี้ แต่หลักฐานที่พบทำให้เชื่อได้ว่า มีชาวจีนอพยพเข้ามาอยู่ในเมืองตากตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา และมีบทบาททางสังคมอย่างชัดเจนในฐานะผู้อุทิศกุศลในการสร้างหรือปฏิสังขรณ์ศาสนสถานแก่วัด ด้วยจิตเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธศาสนา ข้อสังเกตที่น่าสนใจคือ ประเด็นเส้นทางการอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานในเมืองตากของชาวจีนในเมืองตาก อาจจะเป็นเส้นทางเดียวกับเส้นทางเดินทัพของทหาร หรือเส้นทางที่พ่อค้าเกวียนเดินทางค้าขายระหว่างเมืองอยุธยากับเมืองตากที่เรียกว่า ตาก-ระแหงหรือไม่ เป็นเรื่องที่ต้องทำการศึกษาค้นคว้าต่อไป 2003-01-01T00:00:00Z https://has.hcu.ac.th/xmlui/handle/123456789/5732 รายงานการสำรวจวัฒนธรรมชุมชนบางปลา พลวัฒ ประพัฒน์ทอง; Pollavat Prapattong 1997-01-01T00:00:00Z https://has.hcu.ac.th/xmlui/handle/123456789/5694 พัฒนาการและความเปลี่ยนแปลงของชุมชนชาวจีนในกรุงเทพมหานคร พลวัฒ ประพัฒน์ทอง; สุวนัน ขวัญทอง; เชิดชาติ หิรัญโร; Pollavat Prapattong; Cherdchart Hirunro ชุมชนชาวจีนในกรุงเทพฯ และฝั่งธนบุรี มีเหตุผลในการตั้งบ้านเรือนเป็นย่านชุมชนการค้าและชุมชนที่นำมาเป็นกรณึศึกษานี้เป็นย่านดั้งเดิม เช่น กุฏีจีน ตลาดพลู สำเพ็ง เยาวราช และเจริญกรุง รวมทั้งย่านชุมชนจีนที่สืบเนื่องต่อจากย่านดั้งเดิม เช่น บางรัก สามย่าน สาทร สีลม และสุรวงศ์ ผู้เขียนได้สำรวจและเก็บข้อมูลต่าง ๆ จากชุมชนเพื่อแสดงภาพวิถีชีวิตของชาวจีนรุ่นเก่า ตลอดจนนำเสนอข้อเสนอแนะในเรื่องการอนุรักษ์และฟื้นฟูวัฒนธรรมของชุมชนชาวจีน สารบัญ: เอกลักษณ์แห่งชุมชนชาวจีนในกรุงเทพมหานคร – ถิ่นเก่าชาวจีนในกรุงเทพมหานคร (สำเพ็ง-เยาวราช-เจริญกรุง : ถิ่นฐานแรกในกรุงรัตนโกสินทร์) – กุฎีจีน – ตลาดพลู : ชุมชนชาวจีนแห่งฝั่งธนบุรี – ตลาดพลูในความทรงจำ – ความเป็นชุมชนชาวจีนของตลาดพลูปัจจุบัน – สามย่าน : ตำนานอาหารเลื่องลือ – บางรัก : ชุมชนจีนในกระแสความเปลี่ยนแปลง – ข้อเสนอแนะเพื่อการศึกษาและการอนุรักษ์ชุมชนจีนในกรุงเทพมหานคร 2001-01-01T00:00:00Z