การวิเคราะห์อัตลักษณ์ท้องถิ่นในนิทานพื้นบ้านชนเผ่าหลีของจีน

Abstract

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์อัตลักษณ์ท้องถิ่นในนิทานพื้นบ้านชนเผ่าหลีของจีน โดยใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพและคัดเลือกนิทานพื้นบ้านชนเผ่าหลีของจีนจากหนังสือนิทานพื้นบ้านที่ตีพิมพ์และเผยแพร่ในสาธารณรัฐประชาชนจีน จำนวน 119 เรื่องผลการวิจัยพบว่า 1) ด้านวิถีชีวิต ชนเผ่าหลีสร้างที่อยู่อาศัยจากทรัพยากรธรรมชาติบนเกาะไหหลำ ได้แก่ กระท่อมรูปทรงเรือ อาศัยอยู่ในถ้ำบนภูเขาหลีหมู่ การประกอบอาชีพของชาวหลีเชื่อมโยงกับธรรมชาติ ได้แก่ การปลูกข้าวซานหลาน การล่าสัตว์หาของป่าที่ภูเขาห้านิ้ว การปลูกมะพร้าว ส่วนการแต่งกายของชาวหลีสืบทอดมาตั้งแต่สมัยโบราณ ได้แก่ การโพกผ้าของผู้ชายชาวหลี การสวมสร้อยคอและห่วงโลหะของผู้หญิงชาวหลี 2) ด้านประเพณี เกี่ยวข้องกับวิถีชีวิตและความเชื่อของบรรพบุรุษ ได้แก่ ประเพณีรอยสักของผู้หญิงชาวหลี การต้อนรับแขกด้วยเหล้าซานหลาน วันที่ 3 เดือน 3 การกินหมากพลู การแบ่งอาหารและการร้องเพลงสู่ขอ 3) ด้านเครื่องดนตรีและการร่ายรำ ชาวหลีสร้างเครื่องดนตรีจากธรรมชาติและของใช้ในชีวิตประจำวัน ได้แก่ ลี่เล ติงตง ส่วนการร่ายรำที่เป็นอัตลักษณ์ ได้แก่ รำกระทบไม้ ระบำหาบเงิน 4) ด้านการใช้สมุนไพร ชาวหลีใช้ประโยชน์จากสมุนไพรบนเกาะไหหลำ ได้แก่ การใช้เปลือกงิ้วรักษาแผล การใช้สมุนไพรจับสัตว์ การดื่มน้ำมะพร้าวเยียวยาจากภายใน และการใช้ไม้กฤษณา 5) ด้านการให้เกียรติผู้หญิงเป็นผู้นำ ผู้หญิงอาวุโสได้รับความนับถือจากชาวหลีให้เป็นประธานในพิธีกรรมรอยสัก 6) ด้านภูมิปัญญา ชนเผ่าหลีสืบทอดวิธีการปลูกข้าวซานหลานมาจนถึงปัจจุบัน

This qualitative research aims to analyze local identities in folktales of the Li Tribe in China. 199 stories of Li Tribe folktales, published and distributed in China, are selected to study. Six aspects of identities are found as follows. 1) Ways of life: residences of the Li people have been built from natural materials on Hainan Island, for example, a boat cabin or dwellings in caves on the Li-mu Hill; professions of Li people also relating to nature, such as farming of Shan-lan rice, hunting and foraging on the Five Fingers Hill, planting coconut trees; and the traditional dress code, for example a male turban, wearing a necklace or mane for females. 2) Tradition: relating to living and ancestral beliefs, for example, females wearing tattoos; greeting guests with Shan-lan liquor; eating betel nuts on the 3rd of March; distributing food and singing for marriage proposals. 3) Music and dancing: Li people invented some music instruments from natural materials, such as Li-le and Ding-dong; local dancing of the Li includes foot dancing with bamboo posts, and dancing with hawker baskets of coins, for example. 4) Use of herbs: Li people use herbs on Hainan Island in many ways, such as using the bark of Bombax ceiba forwound healing, using herbs for trapping animals, drinking coconut juice for internal body healing, and using Agarwood. 5) The matriarchal role: senior women of the Li Tribe would preside in the ritual of tattooing. 6) Wisdom: how to farm Shan-lan rice is the distinguishing inherited wisdom of the present Li people.