ศึกษาเปรียบเทียบภาพลักษณ์สตรีระหว่างสี่แผ่นดินของหม่อมราชวงศ์ คึกฤทธิ์ ปราโมช และนวนิยายเรื่องบ้านของปา จิน

Abstract

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบนวนิยาย เรื่อง "สี่แผ่นดิน" ของหม่อมราชวงศ์ คึกฤทธิ์ ปราโมช และนวนิยายเรื่อง "บ้าน" ของปาจิน ซึ่งพบว่า วรรณกรรมทั้งสองเรื่องนี้เป็นวรรณกรรมที่มีความโดดเด่นมากในประวัติศาสตร์ศิลปะตะวันออกสมัยใหม การพรรณนานั้น ได้เห็นถึงความตกต่ำของครอบครัวสังคมศักดินา สภาพบุคคล และเรื่องราวต่างๆ ภายใต้ผลกระทบของอารยธรรมตะวันตกสมัยใหม่จากแง่มุมมนุษยธรรม นวนิยายทั้งสองเรื่องได้พรรณนาถึงสตรีจำนวนมากที่มีความคิดของตนเองที่แตกต่างจากตัวละครอื่นและมีความปรารถนาในการแสวงหาความรักที่แท้จริงและดีงาม การศึกษาครั้งนี้ ได้เปรียบเทียบตัวละครหญิงจากวรรณกรรมทั้งสองเรื่องในประเด็นต่างๆ คือ ศึกษาเปรียบเทียบวัฒนธรรมระหว่างจีนกับไทย นอกจากคุณธรรมสากลที่ว่าด้วยความจริง ความดี ความงาม ที่ผู้คนล้วนต่างแสวงหากันนั้น ในวรรณกรรมทั้งสองเรื่องนี้ยังได้สัมผัสถึงการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและการเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมอย่างรุนแรงในยุคนั้น โดยพบได้ในวรรณกรรมทั้งสองเรื่องนี้ ดังเช่นความแตกต่างในบทบาททางสังคมของสตรี ความแตกต่างตามสภาพบุคคลและความแตกต่างกันในด้านวัฒนธรรมระหว่างไทยกับจีน ซึ่งความแตกต่างกันในระบบสังคมนั้น สรุปได้ว่าบทบาทของสตรีเพศในระหว่างสองประเทศนี้มีความแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง และสิ่งที่สำคัญยิ่งไปกว่านั้นก็คือบ่อเกิดมาจากมุมมองที่แตกต่างกันในผลงานการประพันธ์ของผู้ประพันธ์

巴金克立・巴莫的《四朝代》和巴金的《家》同属于近代东方文学史上极具经典性的文艺创作。两部作品都以人道主义的立场指写了近代西方文明冲击下封建家庭的没落和各色人物情状,同时也描写了大量的女性形象。这些女性形象有独立的思想,卓尔不群的精神和 追求真挚美好爱情的强烈愿望。基于此,本文将两部作品中的女性形象纳入中泰文化比较的大视野中,从中泰两国女性家国意识、性别意识和生命史三个方面进行比较。通过比较,我们发现作品中中泰两国女性在“家”、“国”意识、性别意识和生命史中有同也有异。 其中共同性的产生除了人类对真善美等普世价值观的追求外,还在于两部作品中的女性都置身于社会转型与文化变貌剧烈发生的历史时期;而两部作品中女性家国意识、性别意识以及生命史的差异,则根源于两国不同的社会文化,封建制度不同的组织模式,两国文化 系统中女性的地位差别等,更重要的,作者在在文艺创作中不同的视野是不同的文本产生的根本性原因。