สารพิษเตโตรโดท็อกซินในปลาปักเป้า

Abstract

ปลาปักเป้าเป็นปลาชนิดหนึ่งที่พบได้ทั้งในน้ำจืดและน้ำเค็ม ซึ่งมีมากมายหลายชนิด และพบว่าปลาปักเป้าบางชนิดทำให้เกิดพิษได้ โดยในประเทศไทยมีปลาปักเป้าที่มีพิษอยู่ประมาณ 20 ชนิด ซึ่งการทำให้เกิดพิษของปลาปักเป้านี้เนื่องมาจากสารพิษชนิดหนึ่งที่อยู่ในภายอวัยวะของปลาปักเป้าเรียกสารพิษนี้ว่า “เตโตรโดท็อกซิน” (tetrodotoxin) สารพิษนี้ เมื่อเข้าสู่ร่างกายมนุษยจะมีผลต่อระบบการทำงานของช่องโซเดียมและโพแทสเซียมของร่างกาย ซึ่งจะส่งผลต่อไปยังการทำงานของระบบประสาทและกล้ามเนื้อทำให้เกิดอาการชาและเป็นอัมพาตได้ แต่อย่างไรก็ตามปลาปักเป้าก็สามาระถนำมารับประทานเป็นอาหารได้ เช่น ชาวญี่ปุ่นจะชอบรับประทานเนื้อปลาปักเป้าหรือเรียกว่าปลา “ฟุกุ” (fugu) มาก โดยในการจะรับประทานปลาปักเป้านั้นจะต้องวิธีการนำอวัยวะที่มีสารพิษนี้ออกไปเสียก่อน สำหรับในประเทศไทยพบว่า ได้เกิดเหตุการณ์รับประทานปลาเนื้อไก่เข้าไปแล้วเกิดอาการเป็นพิษ เมื่อกระทรวงสาธารณสุขได้นำปลาเนื้อไก่มาตรวจสอบแล้วจึงพบว่าอาการเป็นพิษที่เกิดขึ้นมาจากสารพิษเตโตรโดท็อกซิน ดังนั้น ปลาเนื้อไก่ ก็คือ “ปลาปักเป้า” นั่นเอง