ความเชื่อ พิธีกรรม และบทบาทของศาลเจ้าจีนในชุมชนหัวตะเข้ เขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร

Abstract

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม และบทบาทของศาลเจ้าจีนในชุมชนหััวตะเข้ เขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาคโดยศึกษาจากการเก็บข้อมูลภาคสนามด้วยวิธีการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วมและการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 42 คน ที่คัดเลือกด้วยวิธีแบบเจาะจงและไม่เจาะจง วิเคราะห์และนำเป็นผลการศึกษาแบบพรรณนาวิเคราะห ผลการศึกษาพบความเชื่อสำคัญที่สัมพันธ์กับปัญหาชีวิิตของผู้ศรัทธาในศาลเจ้าจีนทั้ง 3 แห่งในพื้นที่วิจัย 5 ด้าน ได้แก่ ด้านอาชีพการงาน สุขภาพ ความปลอดภัยในชีวิต โชคลาภเงินทองและการขอบุตร พิธีกรรมที่พบเป็นพิธีกรรมในรอบปีตามเทศกาลสำคัญของชาวจีน ได้แก่ เทศกาลตรุษจีน เทศกาลสารทจีน เทศกาลกินเจ ที่สะท้อนถึงวัฒนธรรมที่มีชีวิต ซึ่งดำรงอยู่ผ่านความศรัทธาและการสืบทอดอย่างต่อเนื่อง และบทบาทของศาลเจ้าจีนพบ 4 ด้านสำคัญ ได้แก่ ด้านจิตใจ เศรษฐกิจ สัังคม และวัฒนธรรมในฐานะศูนย์รวมทางใจที่ช่วยหล่อเลี้ยงความหวัง ความศรัทธา เป็นที่พึ่งยึดเหนี่ยวทางใจ เสริมสร้างความสามัคคี เศรษฐกิจ การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมของชุมชน และธำรงอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมของคนไทยเชื้อสายจีนไว้ให้คงอยู่ต่อไปในอนาคต

This research article aims to study beliefs, rites and roles of Chinese Shrines in Hua-ta-ke Community, Ladkrabang District, Bangkok. Qualitative research methodology is applied in documentary study; field trips of data gathering; non-participating observations; and in-depth interviewing of forty-two informants, particularly and non-particularly selected. Research findings are reported as a descriptive analysis. The research finds five aspects of beliefs related to problems in life of the shrine supporters, of three shrines in the area studied, namely about professions; health; safety in life; luck and requests for children. For rites, they are annual practices during major festivals, which are Chinese New Year; Ghost Festival; and Vegetarian Festival. The rites reflect the living culture practiced continuingly through the faith and preservation of people. For roles of the shrines, four main aspects are recognized, including mental; economic; social; and cultural. The shrines are like the center providing hope; faith; spiritual refuge; unity; incomes from cultural tourism in the community; and preservation of cultural identities of the Thai - Chinese people, which is expected to last long to the future.